kompilacja rycin - portrety dwóch mężczyzn brodatych, prawodpodobnie pastorów. W tle powielona rycina sylwetki Centrum św. Jana
24.02.2026

Borzęcki czy Hutzing? Jak bp Uchański oddał kościół św. Jana w ręce luteran | Wykład XXIX

Termin wydarzenia: 24.02.2026, godz. 18.00-19.30

Miejsce wydarzenia: NCK - Ratusz Staromiejski

Wstęp: wolny

Udogodnienia: parter, pętla indukcyjna

 

Przeniesiemy się do połowy XVI wieku i poznamy niezwykle ciekawą historię dawnego kościoła św. Jana. Zaprezentowane zostaną nam sylwetki czołowych bohaterów wydarzeń z lat 1559-1562 i wyjaśnione zostaną wszystkie okoliczności, które doprowadziły do przekazania katolickiego kościoła św. Jana w ręce protestanckiej wspólnoty. Głównymi bohaterami będą Jakub Uchański herbu Radwan, który objął biskupstwo włocławskie w roku 1561. Stał on wiernie u boku królowej Bony otrzymując w zamian liczne przywileje i godności dworskie i kościelne. Te ostatnie sprawował w duchu porozumienia z kościołami protestanckimi, skrycie opowiadając się za pełnym dialogiem i koegzystencją z przedstawicielami Reformacji. Simon Hagenau ostatni katolicki proboszcz gdańskiego kościoła św. Jana, ks. Albrecht Beckerknecht. Johann Hutzinga, którego miejscy rajcy przedstawili w 1559 r. oficjałowi gdańskiemu, a zarazem proboszczowi kościoła NMP Piotrowi Wyszczelskiemu na vacat w św. Janie. Kanonik włocławski Walenty Borzęcki, którego bp Uchański mianował na urząd (katolickiego) proboszcza kościoła św. Jana w roku 1562 r. w związku z podwójną posługą duchowną w kościele. Jednak Rada Miejska zabezpieczyła interesy swoich mieszkańców poprzez królewskie pismo Zygmunta Augusta potwierdzające kandydaturę jej nominata pastora Hutzinga. 


Prelegentka: dr Agnieszka Witczak - filolożka klasyczna, literaturoznawczyni, neolatynistka, Kierowniczka Zakładu Filologii Klasycznej Uniwersytetu Gdańskiego. Główny obszar zainteresowań badawczych związany jest z Gdańskiem i Prusami Królewskimi, literaturą łacińską tych terenów, zwłaszcza literaturą okolicznościową XVI i XVII wieku, a także łacińską twórczością duchownych związanych z kościołem św. Jana w Gdańsku. Jest autorką kilku monografii. Dotychczas ukazały się drukiem dwie części monografii poświęconej Wacławowi Klemensowi Żebrackiemu i jego poematowi Gedanum sive Dantiscum, stanowiącemu opisowo-pochwalną relację o mieście

Wydarzenie odbędzie się z udziałem fotografa i/lub ekipy filmowej, którzy zrealizują reportaż w celach dokumentacyjnych i promocyjnych. Uczestnictwo w wydarzeniach oznacza zgodę na wykorzystanie wizerunku do ww celów.